SPATIAL COMPONENTS AND THE PLACE OF URBAN IDENTITY IN COLLECTIVE MEMORY: THE EXAMPLE OF ERBIL CITY
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17697126Keywords:
Erbil Urban Identity, Erbil Collective Memory, collective memoryAbstract
Rapid urban transformation completely disrupts familiar forms and reshapes cities' collective memory and history. Like other historical sites in the Middle East, Erbil has experienced significant political, economic, and cultural changes over the past few decades, impacting its urban identity. This study explores the identity markers that Erbil developed in response to rapid change and the spatial elements that became tools of collective memory, seeking to understand how urban memory was constructed, preserved, and contested under these conditions. As one of the oldest cities in Mesopotamia, with a history spanning over 6,000 years, Erbil offers a rich starting point for examining the relationships between place, memory, and identity. The study methodologically includes a survey of long-term residents, a literature review, and field observation to identify specific places imprinted in collective memory. The findings highlight that the castle and minaret serve as central identity anchors, while other urban elements such as the Kayseri Bazaar, Gilkend Park, and the train station (mehette) are key sites of collective memory. These results highlight the importance of both monumental and everyday spaces that sustain Erbil's urban identity in the neoliberal urbanization process.
References
Ahmed, S. (2019). Erbil'de ulaşım ve altyapı gelişimi: 1930–1970. Erbil Kültür Dergisi, 6(2), 40–63.
Ahmed, S. (2019). 20. yüzyıl Erbil'inde kentsel kamu hizmetleri ve sosyal refah. Erbil Kültür Dergisi, 6(1), 31–48.
Ahmed, S. (2019). 20. yüzyıl ortalarında Kürdistan'da görsel kültür ve kamusal eğlence. Erbil Kültür Dergisi, 4(1), 44–59.
Al-Azzawi, A. (2022). Uzaktan algılama teknikleri kullanılarak Erbil şehrinde kentsel büyüme ve arazi kullanım değişikliği. Kentsel Yönetim Dergisi, 11(3), 321–333.
Alhashimi, F. (2016). Erbil'in gizli yüzü: Kent merkezindeki değişim ve kalıcılık (Yüksek lisans tezi, Nottingham Üniversitesi). Almukhtar, A. (2016). Mekân kimliğinin dönüşümü: Irak'ta miras ve çatışma örneği. 17. IPHS Konferansı Bildirileri, 17(3). https://doi.org/10.7480/iphs.2016.3.1274
AlSayyad, N. (2011). Kahire: Bir şehrin tarihi. Harvard Üniversitesi Yayınları.
Amin, H. (2020). Erken modern Erbil'de kentsel dönüşüm ve kamusal alanlar. Erbil Çalışmaları Dergisi, 12(2), 55–72.
APA Psikoloji Sözlüğü. (2021, 29 Aralık). Kolektif hafıza. https://dictionary.apa.org/collective-memory
Assmann, J. (1995). Kolektif hafıza ve kültürel kimlik. Yeni Alman Eleştirisi, 65, 125–133. Türkçe: https://doi.org/10.2307/488538
Ben-Zvi, S. (1991). Irak Yahudileri ve 1949-1951 Göçü. Kudüs Kamu İşleri Merkezi.
Bosworth, C. E. (1996). Yeni İslam Hanedanlıkları: Kronolojik ve Soybilimsel Bir El Kitabı. Edinburgh Üniversitesi Yayınları.
Boym, S. (2001). Nostaljinin Geleceği. Temel Kitaplar.
Briant, P. (2002). Kiros'tan İskender'e: Pers İmparatorluğu'nun Tarihi. Eisenbrauns.
Connerton, P. (1989). Toplumlar Nasıl Hatırlar?. Cambridge Üniversitesi Yayınları.
Curtis, J. (2015). Antik Erbil: Kale ve Tarihi. Irak, 77, 1–14.
Fales, F. M. (2011). Asur ve Babil İmparatorlukları ve Mirası. K. Radner ve E. Robson (Ed.), Çivi yazısı kültürünün Oxford el kitabı. Oxford Üniversitesi Yayınları.
Godard, A. (1937). Irak Minareleri. Suriye, 18(3), 193–210.
Halbwachs, M. (1992). Kolektif Hafıza Üzerine (L. A. Coser, Editör & Çev.). Chicago Üniversitesi Yayınları. (Orijinal çalışma 1950'de yayınlanmıştır)
Harvey, D. (2005). Neoliberalizmin Kısa Tarihi. Oxford Üniversitesi Yayınları.
Hassan, D. (2018). 20. Yüzyılda Erbil'in Toplumsal Tarihi. Selahaddin Üniversitesi Yayınları.
Humphreys, R. S. (2008). Selahaddin'den Moğollara: Şam Eyyubileri, 1193–1260. SUNY Yayınları.
Huyssen, A. (2003). Günümüz Geçmişleri: Kentsel Palimpsestler ve Hafızanın Siyaseti. Stanford Üniversitesi Yayınları. Karim, R. (2015). Erbil'de tarihi manzaralar ve kentsel hafıza. Kürt Mirası İncelemesi, 7(1), 33–47.
KRSO. (2016). Yerinden edilmenin zorluk ve fırsat olarak değerlendirilmesi: Mültecilerin, ülke içinde yerinden edilmiş kişilerin ve ev sahibi topluluğun kentsel profili. Erbil: Kürdistan Bölgesel İstatistik Ofisi.
Ladd, B. (1997). Berlin'in hayaletleri: Kentsel manzarada Alman tarihiyle yüzleşmek. Chicago Üniversitesi Yayınları.
Legg, S. (2007). Hafıza/unutuş coğrafyalarının incelenmesi. Çevre ve Planlama A, 39(2), 456–466. https://doi.org/10.1068/a38122
Lynch, K. (1960). Şehrin imajı. MIT Yayınları.
Mahdi, S. (2020). Kolektif hafızanın mimarlık çalışmalarındaki yansıması. İslam Mimarisi ve Şehircilik Kültürü Dergisi, 1–15.
Mahmud, A. (2016). Irak Kürdistanı'nda Sinema ve Modernite: 1940'lar-1970'ler. Bağdat Film Tarihi Dergisi, 9(3), 22–38.
Mahmud, A. (2016). Kuzey Irak'ta Altyapı ve Modernizasyon. Bağdat Üniversitesi Yayınları.
Mahmud, A. (2016). Kuzey Irak'ta Belediye Hizmetleri ve Modernizasyon. Bağdat Üniversitesi Yayınları.
Mahmud, A. (2016). Kuzey Irak'ta Parklar ve Kentsel Gelişim: Erbil'den Örnek Olaylar. Bağdat Üniversitesi Yayınları.
Meskell, L. (2018). Harabelerde Bir Gelecek: UNESCO, Dünya Mirası ve Barış Rüyası. Oxford Üniversitesi Yayınları.
Minorsky, V. (1957). Kafkas Tarihi Çalışmaları. Cambridge Üniversitesi Yayınları.
Mumford, L. (1961). Tarihte Şehir: Kökenleri, Dönüşümleri ve Beklentileri. Harcourt, Brace ve Dünya.
Mutlu, E., Tanrıverdi Kaya, A. ve Polat, A.H. (t.y.). Kentin silinmesinin korunması ve kolektif bellek mekanlarının belirlenmesi. İleri Teknoloji Bilimleri Dergisi.
Nora, P. (1989). Bellek ve tarih arasında: Les lieux de mémoire. Temsiller, 26, 7–24. https://doi.org/10.2307/2928520
Oates, J. (2019). Tell Erbil'deki kazılar. Britanya Irak Araştırmaları Enstitüsü.
Olick, J.K. (1999). Kolektif hafıza: İki kültür. Sosyolojik Teori, 17(3), 333–348. https://doi.org/10.1111/0735-2751.00083
Osman, M. (2019). Erbil'in mimari mirası: Kentsel ve kültürel alanlar. Erbil Eski Eserler Müdürlüğü.
Othman, M. (2019). Erbil'in mimari mirası: İslami dönem anıtları. Erbil Eski Eserler Müdürlüğü.
Rashid, F. (1981). Kuzey Irak'ta İslam mimarisi. Bağdat Üniversitesi Yayınları.
Rashid, F. (1981). Kuzey Irak'ta modern kentsel gelişmeler. Bağdat Üniversitesi Yayınları.
Ross, S. K. (2017). Dini kimlik ve geleneğin icadı: Adiabene ve ötesi. Routledge.
Simko, C. (2020, 30 Eylül). Kolektif hafıza. Oxford Bibliographies Online'da. Oxford Üniversitesi Yayınları. https://www.oxfordbibliographies.com/view/document/obo-9780199756384/obo-9780199756384-0215.xml
TDK. (2021, 29 Aralık). Türk Dil Kurumu: Sıkça sorulan sorular. https://www.tdk.gov.tr/icerik/sikca-sorulan-sorular
Till, K. E. (2005). Yeni Berlin: Hafıza, siyaset, yer. Minnesota Üniversitesi Yayınları.
UNESCO. (2014). Erbil Kalesi ve çevresindeki anıtlar. Dünya Mirası Merkezi. https://whc.unesco.org/en/list/1437/
Young, J. E. (1993). Hafızanın dokusu: Holokost anıtları ve anlamı. Yale Üniversitesi Yayınları.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Bijar Mesut ERBİL, Terane MEHEMMEDOVA BURNAK
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
